Hoe zorgen we ervoor dat boomkwekerijen, natuur en waterbeheer ook in de toekomst in balans blijven? Die vraag staat centraal in het project Water in Balans in de Tuin van Brabant. Binnen dit project werkten Boomkwekerij M. van den Oever & Zonen, Boomkwekerij Udenhout, Treeport, Atla Terra en Compas Agro samen aan een integrale gebiedsanalyse rondom natuurgebied De Leemkuilen, dat onderdeel uitmaakt van Natura 2000-gebied De Loonse en Drunense Duinen.
Het project werd medegefinancierd door de Europese Unie en de provincie Noord-Brabant, via het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB 2023-2027) binnen de interventie Samenwerking integrale gebiedsontwikkeling – Voorbereiding.
Het project richtte zich op de uitdagingen rondom waterkwaliteit en waterbeschikbaarheid in het gebied. De waterkwaliteit staat onder druk door de aanwezigheid van gewasbeschermingsmiddelen in het oppervlaktewater. Tegelijkertijd nemen de verdroging van diepere bodemlagen en de effecten van klimaatverandering toe. Dit vraagt om maatregelen die bijdragen aan zowel een toekomstbestendige boomteelt als een robuuster watersysteem.
Binnen het project zijn de waterhuishouding, grondwaterstanden en bodemopbouw van het gebied in kaart gebracht. Op basis daarvan zijn verschillende maatregelen onderzocht die kunnen bijdragen aan een betere waterkwaliteit en een grotere aanvulling van het grondwater. Daarbij is gekeken naar onder andere infiltratiegreppels, het verhogen van het organische-stofgehalte, bodemstructuurverbetering, zaksloten, peilgestuurde drainage en technieken om hemelwater beter te infiltreren naar diepere bodemlagen.
Het belangrijkste resultaat van het project is een gebiedsgerichte aanpak met concrete maatregelen waarmee de boomkwekerijsector kan bijdragen aan het herstel van het watersysteem. De uitkomsten vormen een basis voor verdere samenwerking met Waterschap De Dommel. Samen onderzoeken de betrokken partijen de mogelijkheden voor een praktijkpilot waarin de voorgestelde maatregelen de komende jaren kunnen worden getest en gemonitord. Hiermee wordt gewerkt aan een duurzame en klimaatbestendige boomkwekerij in Midden-Brabant, waarin waterbeheer, natuur en ondernemerschap hand in hand gaan.